Gayrimenkul satarken en çok sorulan soru şu: "Bu satıştan vergi çıkar mı?" Cevap üç şeye bağlı: taşınmazı ne zaman ve nasıl edindiğiniz, ne kadar kazanç elde ettiğiniz ve satışın şahsi mi ticari mi olduğu. Bu yazıdaki kurallar ve örnekler 2026 yılı için mali müşavir görüşüyle kontrol edilmiştir.
Kural 1: 5 yıl doldu mu?
Tapuda edindiğiniz tarihten itibaren 5 yıl dolduktan sonra yaptığınız normal şahsi satışlarda değer artış kazancı vergisi doğmaz. 5 yıl dolmadan satıyorsanız kazanç hesabı yapılır. Bu kural konut, dükkan, depo, arsa ve tarlanın hepsi için aynıdır.
Kural 2: Miras ve bağışta vergi yok
Miras veya bağış yoluyla, yani bedelsiz edinilen taşınmazların satışında değer artış kazancı vergisi doğmaz. Ne zaman satıldığının bir önemi yoktur.
Kural 3: Kazanç nasıl hesaplanır?
5 yıl dolmamışsa hesap şöyle yapılır:
- Satış bedeli
- eksi alış bedeli (Yİ-ÜFE artışı yüzde 10 veya üzerindeyse alış bedeli endekslenerek güncellenir)
- eksi alış ve satışla ilgili indirilebilir giderler ve harçlar
- eşittir safi değer artışı kazancı
Buradaki kazanç, elinize geçen çıplak kâr değil; endeksleme ve giderler düşüldükten sonra kalan safi tutardır.
Kural 4: 2026 yılı istisnası 150.000 TL
2026 yılında safi değer artışı kazancının 150.000 TL'lik kısmı vergiden istisnadır. Bu istisna konut, dükkan, depo, arsa ve tarla için aynıdır.
- Safi kazanç 150.000 TL'nin altındaysa vergi çıkmaz, beyanname de verilmez.
- 150.000 TL'yi aşarsa yalnızca aşan kısım vergilenir.
- Taşınmazı 3 ay önce almış olmanız istisnayı ortadan kaldırmaz; kazanç hesaplanır ve 150.000 TL istisna yine uygulanır.
Kural 5: Vergi kademeli hesaplanır
İstisnayı aşan kısma tek bir oran uygulanmaz; 2026 gelir vergisi tarifesi kademelidir:
- 190.000 TL'ye kadar: yüzde 15
- 190.000 – 400.000 TL arası: yüzde 20
- 400.000 – 1.000.000 TL arası: yüzde 27
- 1.000.000 – 5.300.000 TL arası: yüzde 35
- 5.300.000 TL üzeri: yüzde 40
Örnek hesaplar
Örnek 1: Safi değer artışı kazancı 140.000 TL. İstisna 150.000 TL olduğu için vergiye tabi kazanç sıfırdır. Vergi çıkmaz.
Örnek 2: Safi değer artışı kazancı 300.000 TL. 300.000 eksi 150.000 istisna, 150.000 TL vergiye tabi kazanç bırakır. Bu tutar ilk dilimde kaldığı için yüzde 15 uygulanır ve vergi 22.500 TL olur. Başka beyan edilecek geliriniz yoksa ödeyeceğiniz tutar budur.
Kazanç, satış yılını izleyen Mart ayında yıllık gelir vergisi beyannamesiyle bildirilir.
Dikkat: Ticari kazanç sayılabilecek durumlar
Araziyi alıp 5 yıl içinde parselleyerek satmak ya da sürekli gayrimenkul alım-satımı yapmak ticari kazanç olarak değerlendirilebilir. Bu durumda yukarıdaki değer artış kazancı hesabı ve 5 yıl kuralı uygulanmaz; vergilendirme ticari kazanç esaslarına göre yapılır.
Satmadan önce hesabını yapın
Satış tarihini birkaç ay ileri almak, 5 yılın dolmasını sağlayıp vergiyi tamamen ortadan kaldırabilir. Satış öncesinde tapu tarihinizi, alış bedelinizi ve masraflarınızı birlikte değerlendirelim. Kesin tutar için mali müşavirinize danışmanızı da öneririz.
Yuşa Gayrimenkul · Kaleiçi Mah. Su Deposu Sk. No:1 Çatalca / İstanbul · 444 97 73 · WhatsApp 0532 161 84 84 · Taşınmaz Ticareti Yetki Belge No: 3404969
